(1)మరీచి కొడుకు కశ్యప ప్రజాపతి. బ్రహ్మదేవుడి కుడి చేతి బొటన వేలి నుండి దక్షుడు అనే పురుషుడు, ఎడమచేతి బొటన వేలి నుండి ధరణి అనే స్త్రీ జన్మించారు. వారు ఇరువురికి వెయ్యి మంది మహా రుషులు జన్మించారు. (2)బ్రహ్మ మానస పుత్రులలో రెండవ వాడైన అంగిరుసున కు, ఉతధ్యుడు, బృహస్పతి, సంవర్తుడు అనే కొడుకులు పుట్టారు. బృహస్పతి దేవతలకు గురువు ఐనాడు. (3).అత్రి అనే మానసపుత్రునికి అనేక మంది మహా మునులు జన్మించారు.(4) పులస్త్యుడు అనే బ్రహ్మ మానసపుత్రునకు, రాక్షసులు జన్మించారు. (5)పులహుడు అనే మానస పుత్రునకు, కిన్నరలు, కింపురుషులు జన్మించారు.(6)క్రతువు అనే మాన సపుత్రునకు పక్షి జాతి పుట్టింది.

ఉద్యోగపర్వ - అధ్యాయ 116

॥ శ్రీః ॥
5.116. అధ్యాయః 116
Mahabharata - Udyoga Parva - Chapter Topics
హర్యశ్వపృష్టేన గాలవేన తం ప్రతి శుల్కనివేదనం ॥ 1 ॥
హర్యశ్వేన గాలవంప్రతి స్వస్యాశ్వశతద్వయవత్తయా వరదానే సతి ఏకాపత్యోత్పాదనేన పునః కన్యావిసర్జనోక్తిః ॥ 2 ॥
మాధవ్యా గాలవంప్రతి స్వస్య ప్రసూత్యంతే ప్రసూత్యంతే పునః పునః కన్యాత్వసంపాదకవిప్రవరప్రాప్తికథనం ॥ 3 ॥
హర్యశ్వేన శుక్లదానేన తస్యాం వసుమనోనామకపుత్రోత్పాదనం ॥ 4 ॥
హర్యశ్వేన కాలాంతరే సమాగతాయ గాలవాయ పునర్మాధవీప్రత్యర్పణం ॥ 5 ॥
గాలవేన కామతః పునః కన్యాత్వముపగతయా తయా సహ దివోదాససమీపగమనం ॥ 6 ॥
Mahabharata - Udyoga Parva - Chapter Text

నారద ఉవాచ। 5-116-0x(3726)(35748)
హర్యశ్వస్త్వబ్రవీద్రాజా విచింత్య బహుధా తతః।
దీర్ఘముష్ణం చ నిశ్వస్య ప్రజాహేతోర్నృపోత్తమః ॥ 5-116-1(35749)
ఉన్నతేషూన్నతా షట్సు సూక్ష్మా సూక్ష్మేషు పంచసు।
గంభీరా త్రిషు చాంగేషు ఇయం రక్తా చ పంచసు ॥ 5-116-2(35750)
`శ్రోణ్యౌ లలాటమూరూ చ ఘ్రాణం చేతి షడున్నతం।
సూక్ష్మాణ్యంగులిపర్వాణి కేశరోమనస్వత్వచః । 5-116-3(35751)
స్వరః సత్వం చ నాభిశ్చ త్రిగంభీరం ప్రచక్షతే ।
పాణిపాదతలే రక్తే నేత్రాంతౌ చ నఖాని చ॥ 5-116-4(35752)
పంచదీర్ఘం చతుర్హ్రస్వం పంచసూక్ష్మం షడున్నతం।
సప్తరక్తం త్రివిస్తీర్ణం త్రిగంభీరం ప్రశకస్యతే ॥ 5-116-5(35753)
పంచైవ దీర్ఘా హనులోచనాని
బాహూరునాసాశ్చ సుఖప్రదాని ।
హ్రస్వాని చత్వారి చ లింగపృష్ఠే
గ్రీవా చ జంఘే చ హితప్రదాని ॥ 5-116-6(35754)
సూక్ష్మాణి చత్వారి చ లింగపృష్ఠే
గ్రీవా చ జంఘే చ హితప్రదాని ॥
సూక్ష్మాణి పంచ దశనాంగులిపర్వకేశా
స్త్వక్వైవ వై కరరుహాశ్చ న దుఃఖితానాం।
వక్షోఽథ కక్షో నఖనాసికాస్యు-
రంసత్రికం చేతి షడున్నతాని ॥ 5-116-7(35755)
నేత్రాంతపాదకరతాల్వధరోష్ఠజిహ్వా
రక్తా నఖాశ్చ ఖలు సర్వసుఖావహాని ॥' 5-116-8(35756)
బహుదేవాసురాలోకా బహుగంధర్వదర్శనా।
బహులక్షణసంపన్నా బహుకల్యాణధారిణీ ॥ 5-116-9(35757)
సమర్థేయం జనయితుం చక్రవర్తినమాత్మజం ।
బ్రూహి శుల్కం ద్విజశ్రేష్ఠ సమీక్ష్య విభవం మమ ॥ 5-116-10(35758)
గాలవ ఉవాచ। 5-116-11x(3727)
ఏకతఃశ్యామకర్ణానాం శతాన్యష్టౌ ప్రయచ్ఛ మే।
హయానాం చంద్రశుభ్రాణాం దేశజానాం వపుష్మతాం ॥ 5-116-11(35759)
తతస్తవ భవిత్రీయం పుత్రాణాం జననీ శుభా ।
అరణీవ హుతాశానాం యోనిరాయతలోచనా ॥ 5-116-12(35760)
నారద ఉవాచ। 5-116-13x(3728)
ఏతచ్ఛ్రుత్వా వచో రాజా హర్యశ్వః కామమోహితః ।
ఉవాచ గాలవం దీనో రాజర్షిర్ఋషిసత్తమం ॥ 5-116-13(35761)
ద్వే మే శతే సంనిహితే హయానాం యద్విధాస్తవ।
ఏష్టవ్యాః శతశస్త్వన్యే చరంతి మమ వాజినః ॥ 5-116-14(35762)
సోఽహమేకమపత్యం వై జనయిష్యామి గాలవ।
అస్యామేతం భవాన్కామం సంపాదయతు మే వరం॥ 5-116-15(35763)
ఏతచ్ఛ్రుత్వా తు సా కన్యా గాలవం వాక్యమబ్రవీత్ ।
మమ దత్తో వరః కశ్చిత్కేనచిద్బ్రహ్మవాదినా ॥ 5-116-16(35764)
ప్రసూత్యంతే ప్రసూత్యంతే కన్యైవ త్వం భవిష్యసి।
స త్వం దదస్వ మాం రాజ్ఞే ప్రతిగృహ్య హయోత్తమాన్ ॥ 5-116-17(35765)
నృపేభ్యో హి చతుర్భ్యస్తే పూర్ణాన్యష్టౌ శతాని వై ।
భవిష్యంతి తథా పుత్రా మమ చత్వార ఏవ చ ॥ 5-116-18(35766)
క్రియతాముపసంహారో గుర్వర్థం ద్విజసత్తమ।
ఏషా తావన్మమ ప్రజ్ఞా యథా వా మన్యసే ద్విజ ॥ 5-116-19(35767)
ఏవముక్తస్తు స మునిః కన్యయా గాలవస్తదా ।
హర్యశ్వం పృథివీపాలమిదం వచనమబ్రవీత్ ॥ 5-116-20(35768)
ఇయం కన్యా నరశ్రేష్ఠ హర్యశ్వ ప్రతిగృహ్యతాం ।
చతుర్భాగేన శుల్కస్య జనయస్వైకమాత్మజం ॥ 5-116-21(35769)
నారద ఉవాచ। 5-116-22x(3729)
ప్రతిగృహ్య స తాం కన్యాం గాలవం ప్రతినంద్య చ।
సమయే దేశకాలే చ లబ్ధవాన్సుతమీప్సితం ॥ 5-116-22(35770)
తతో వసుమనా నామ వసుభ్యో వసుమత్తరః ।
వసుప్రఖ్యో నరపతిః స బభూవ వసుప్రదః ॥ 5-116-23(35771)
అథ కాలే పునర్ధీమాన్గాలవః ప్రత్యుపస్థితః ।
ఉపసంగంయ చోవాచ హర్యశ్వం ప్రీతమానసం ॥ 5-116-24(35772)
జాతో నృప సుతస్తేఽయం బాలో భాస్కరసంనిభః ।
కాలో గంతుం నరశ్రేష్ఠ శుల్కార్థమపరం నృపం ॥ 5-116-25(35773)
నారద ఉవాచ। 5-116-26x(3730)
హర్యశ్వః సత్యవచనే స్థితః స్థిత్వా చ పౌరుషే।
దుర్లభత్వాద్ధయానాం చ ప్రదదౌ మాధవీం పునః ॥ 5-116-26(35774)
మాధవీ చ పునర్దీప్తాం పరిత్యజ్యనృపశ్రియం।
కుమారీ కామతో భూత్వా గాలవం పృష్ఠతోఽన్వగాత్ ॥ 5-116-27(35775)
త్వయ్యేవ తావత్తిష్ఠంతు హయా ఇత్యుక్తవాంద్విజః ।
ప్రయయౌ కన్యయా సార్ధం దివోదాసం ప్రజేశ్వరం ॥ ॥ 5-116-28(35776)

ఇతి శ్రీమన్మహాభారతే ఉద్యోగపర్వణి భగవద్యానపర్వణి షోడశాధికశతతమోఽధ్యాయః ॥

Mahabharata - Udyoga Parva - Chapter Footnotes
5-116-9 బహుభిర్దేవైరసురైశ్చ ఆలోకయితుం యోగ్యా బహుదేవాసురాలోకా।
గంధర్వాణాం దర్శనం శాస్త్రం గీతాదివిద్యా యస్యాం సా తథా ॥

www.sanatanadharm.com - play store app (sanatana dharm)

"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India.